Kətan toxumu nə qədər istehlak edilməlidir, onu qatıqla necə hazırlamaq olar? Çiy kətan toxumu üyüdülməmiş və ya zəiflədilmiş halda yeyilir?

Təbii bitkilərin toxumları ən qədim zamanlardan insanlar üçün qiymətli qida mənbəyi olmuşdur. Buğda, qarğıdalı, arpa, yulaf, düyü bunlardan yalnız bir neçəsidir. Bu gün də bu qidalar həyatımızın çox vacib bir hissəsidir. Qədim dövrlərdə toxum yalnız mədəni doyurmaq üçün istehlak edilmirdi. Toxumlar müxtəlif xəstəliklərin müalicəsində də istifadə olunurdu. Sağlamlıq üçün istehlak edilən toxumlardan biri də kətan toxumudur. 4000 ildir ki, kətan toxumu və lif əldə etmək üçün Aralıq dənizi torpağında kətan yetişdirilirdi. Bu tapıntı qədim Misirdə sarkofaqlarda kətan əkinçiliyi şəkillərinin tapılmasından sonra sübuta yetirilib. Bəs, ən qədim məhsullardan biri olan kətan toxumunu necə istehlak etmək olar?

Kətan toxumunu necə istehlak etmək olar?

Qədim dövrlərdə kətan toxumundan un halına gətirilirdi. Əldə edilən bu unla xörəklər hazırlanır və ya yeməklərə qatılaraq istehlak edilirdi. Bu gün də kətan toxumu bu şəkildə istehlak edilməyə davam edir. Kətan toxumu ümumiyyətlə üyüdülməmiş yeyilsə də, tozsuz da istehlak edilə bilər. Kətan toxumunu üyüdülmədən istehlak etmək üçün qatıq, süd kimi qidalara əlavə edilərək istehlak edilə bilər. Hətta içkiyə zənginlik qataraq hazırlanmış smoothie-yə kətan toxumu əlavə edə bilərsiniz. Ən praktik resept olan qatıq istehlakı ola bilər.

Kətan toxumunu qatıqla necə hazırlamaq olar?

Kətan toxumu qatığa qatılaraq birbaşa istehlak edilə bilər. Başqa bir şəkildə, çia toxumlarını qatıqla istehlak etmək məşhur pəhriz reseptlərindən biridir. Siz həmçinin qatıq reseptinizə üyüdülmüş kətan toxumu əlavə edə bilərsiniz. Ancaq bu reseptdə nəzərə alınması lazım olan kətan toxumu üyüdüldükdən sonra 24 saat saxlanılarsa, toksinlər səbəbindən orqanizmdə mənfi təsirlər yarana bilər.

Kətan toxumu nə qədər istehlak edilməlidir?

Bədənimizə qəbul etdiyimiz və ya istehlak etdiyimiz hər şeyin müəyyən bir səviyyəsi olmalıdır. Bu, kətan toxumuna da aiddir. Kətan toxumunun gündəlik istehlakı 40 qramdan çox olmamalıdır. Bu, təxminən 2 çay qaşığına uyğundur. Kətan toxumu həddindən artıq istehlak edilərsə, sağlamlığa zərər verə bilər. Həddindən artıq miqdarda kətan toxumu istehlakının bəzi zərərləri aşağıdakılardır:

  • Kətan toxumu çox miqdarda lignan ehtiva edir. Liqnan ilə antioksidant xüsusiyyətlər göstərir, lakin həddindən artıq istehlakda hormonal pozğunluqlara səbəb ola bilər.
  • Uşaqlıq və ya döş xərçəngi olanlar, hormonlar baxımından çox həssas olduqları üçün kətan toxumu istehlak etməzdən əvvəl həkimlərinə müraciət etməlidirlər.
  • Kətan toxumu, hər hansı bir qida kimi, allergik reaksiyalara səbəb olur. Həddindən artıq istehlak ciddi sağlamlıq problemlərinə səbəb ola bilər, çünki allergik reaksiyanın şiddəti artacaq.
  • Lifli toxumu ilə bəzi həzm problemlərinə yaxşı gəlsə də, həddindən artıq istehlak həzmsizlik və ya ishal kimi problemlərə səbəb ola bilər.

Kətan toxumu üyüdülmədən yeyilə bilərmi?

Kətan toxumundan istifadə edərkən müxtəlif yollara riayət etmək olar. Məsələn, üyüdülərək alınan toz içkilərə, xəmirlərə və bu kimi reseptlərə əlavə edilərək istehlak edilə bilər. Kətan toxumu üyüdülərək istehlak edildiyi üçün üyüdülmədən də istehlak edilə bilər. Kətan toxumu qatıqda və ya səhər yeməyi taxılları ilə istehlak edilə bilər. Bununla belə, diqqətli olmaq lazım olan şeylərdən biri də xam kətan toxumudur. Xam kətan toxumunun istehlakı fərqlidir.

Çiy kətan toxumu üyüdülmədən yeyilə bilərmi?

Kətan toxumu çiy istehlak edilərsə, orqanizmdə zəhərli maddələrin yığılmasına səbəb ola bilər. Buna görə də, “çiy kətan toxumunu üyütmədən yeyin?” Sualın cavabı “yox” olacaq. Əgər üyüdülmüşsə, kətan toxumunu 24 saatdan əvvəl istehlak etmək vacibdir. 24 saatdan sonra zəhərli maddə yer kətan toxumunda əmələ gəlməyə başlayacaq. Çiy kətan toxumu istehlak edilməməli, yeməyə hazır kətan toxumu isə 24 saat ərzində istehlak edilməlidir.

Kətan yetişdirilməsi çox asan bir bitkidir. İstənilən iqlimə uyğunlaşa bilir və çiçək açır. Kətan toxumu da kətan yetişdirilməsində əsas amillərdən biridir. Hər mənada istifadə etdiyimiz kətan toxumu keçmişdə də, indi də, gələcəkdə də çox dəyərli olub və bundan sonra da olacaq bir toxumdur. Kətan toxumunun faydaları:

  • Kətan toxumu antioksidan xüsusiyyətləri olan digər bitki mənşəli qidalar kimidir.
  • Antioksidant xüsusilə zərərli hüceyrələrin bədəndən çıxarılmasını təmin edir.
  • Kətan toxumu da omeqa-3 ilə çox zəngindir.
  • Omeqa-3 yağları xərçəng hüceyrələrinin yayılmasının qarşısını almaqda faydalı ola bilər.
  • Kətan toxumu ürək sağlamlığı üçün çox faydalı olan lif və omeqa-3 ehtiva edir.
  • Tərkibindəki aktiv maddələr xolesterolu tarazlaşdırır və damar sağlamlığı üçün faydalıdır.
  • Kətan toxumu tərkibindəki lignan maddəsi ilə radiasiyanın mənfi təsirlərini azalda bilər.

Kətan toxumu zəifləyirmi?

Kətan toxumu düzgün və nizamlı istehlak edildikdə çoxlu faydalar gətirir. Pəhriz siyahılarında tez-tez xatırlanan “Kətan toxumu zəifləyirmi?” Sual tez-tez verilir. Kətan toxumu tərkibindəki lifli quruluş sayəsində toxluq hissini gücləndirir. Bu uyğun miqdarda istehlak edilərsə, insana toxluq verə bilər. Arıqlamaq üçün pəhriz saxlayan fərdlər tərəfindən istehlak edilməsi vəziyyətində toxluq hissi təmin edəcəyi üçün arıqlamağa kömək edə bilər. Bundan əlavə, həzm sisteminin nizamlı işləməsi arıqlamaq istəyən fərdlər üçün çox vacibdir. Kətan toxumu həzm sistemində çox istehlak edilmədikdə müsbət nəticə göstərir.

Tərcümə“24 SAAT”

Back to top button